แนวรับ (Support) และแนวต้าน (Resistance) คืออะไร
แนวรับคือบริเวณราคาที่ตลาดขาลงเคยหยุดลงหลายครั้ง เพราะแรงซื้อมีมากกว่าแรงขายในบริเวณนั้น แนวต้านตรงกันข้าม คือบริเวณที่ราคาขาขึ้นชะงัก ทั้งสองเป็นโซน ไม่ใช่เส้นราคาที่ตายตัว และถูกทะลุได้บ่อย เมื่อหลุดแนวรับ โซนนั้นมักเปลี่ยนเป็นแนวต้าน และกลับกัน
แนวรับและแนวต้านในการเทรดคืออะไร
แนวรับคือบริเวณที่ราคาขาลงเคยหยุดลงมากกว่า 1 ครั้ง เพราะแรงซื้อมีมากกว่าแรงขาย ส่วนแนวต้านคือบริเวณที่ราคาขาขึ้นชะงัก เพราะแรงขายมีมากกว่าแรงซื้อ บนกราฟ คุณจะเห็นเป็นเสมือนพื้นและเพดานที่ราคากลับมาทดสอบซ้ำ
งานศึกษาของ Federal Reserve Bank of New York อ้างนิยามจากตำราว่า แนวรับคือ “ระดับหรือบริเวณบนกราฟที่ต่ำกว่าราคาตลาด ซึ่งมีความต้องการซื้อมากพอจะเอาชนะแรงขาย” ส่วนแนวต้านมีความหมายตรงกันข้าม (John Murphy, Technical Analysis of the Futures Market, 1986) คำสำคัญคือ “บริเวณ” แนวรับและแนวต้านเป็นโซนกว้างไม่กี่ pip หรือหน่วยการเปลี่ยนแปลงราคา หรือไม่กี่ดอลลาร์สหรัฐ ไม่ใช่ราคาเดียว การมองเป็นเส้นราคาตายตัวคือข้อผิดพลาดที่มือใหม่พบบ่อยที่สุดในการใช้แนวรับแนวต้าน
แนวรับแนวต้านยังเป็นเครื่องมือที่ใช้แพร่หลายที่สุดในการวิเคราะห์ทางเทคนิค (Technical Analysis) หรือการศึกษาพฤติกรรมราคาจากกราฟ Carol Osler แห่ง New York Fed พบว่า แนวรับแนวต้านเป็นตัวชี้วัดเพียงชนิดเดียวที่ผู้ให้บริการวิจัยฟอเร็กซ์ทั้ง 6 แห่งที่เธอศึกษาจัดให้ลูกค้า บางแห่งให้เพียงแนวรับแนวต้านเท่านั้น (Economic Policy Review, 2000)
ตัวอย่างจริง: EUR/USD ตุลาคม-พฤศจิกายน 2569
ตั้งแต่กลางเดือนตุลาคมถึงต้นเดือนพฤศจิกายน EUR/USD เคลื่อนไหวในกรอบชัดเจนบนกราฟรายวัน (ข้อมูล MT5 จาก Fintrix Markets ใช้เวลาเซิร์ฟเวอร์ซื้อขาย UTC+2 โดยเวลาประเทศไทย UTC+7 เร็วกว่า 5 ชั่วโมง):
จุดต่ำสุด 3 จุดอยู่ห่างกันไม่เกิน 8.4 pip ในช่วง 1.11046-1.11130 นี่คือโซนแนวรับ ส่วนจุดสูงสุด 4 จุดอยู่ห่างกันไม่เกิน 12.3 pip ในช่วง 1.12608-1.12731 ซึ่งเป็นโซนแนวต้าน วันที่ 11 พฤศจิกายน ยูโรปิดต่ำกว่าโซนแนวรับเป็นครั้งแรก วันถัดมาราคาดีดขึ้นถึง 1.11028 ต่ำกว่าขอบล่างของโซนแนวรับเดิมเล็กน้อย แล้วกลับลงอีกครั้ง จนปิดวันที่ 16 พฤศจิกายนที่ 1.09975
กราฟเดียวนี้แสดงแนวคิดทั้ง 3 ข้อของบทเรียน แนวรับแนวต้านเป็นโซน ในที่สุดราคาก็ทะลุโซนได้ และแนวรับที่หลุดมักเปลี่ยนเป็นแนวต้าน
หาแนวรับและแนวต้านอย่างไร
เริ่มจากประวัติราคา ไม่ใช่ตัวชี้วัด
- เลือกกรอบเวลา (Timeframe) ที่คุณเทรด แล้วดูกรอบที่ใหญ่ขึ้น 1 ระดับ ระดับราคาบนกราฟรายวันมีน้ำหนักมากกว่าบนกราฟ 5 นาที เพราะมีเทรดเดอร์เห็นและมีคำสั่งรออยู่มากกว่า
- ทำเครื่องหมายจุดสูงสุดและต่ำสุดของรอบแกว่ง (Swing high และ Swing low) Swing low คือแท่งเทียนที่มีราคาต่ำสุดต่ำกว่าแท่งข้างเคียงทั้งสองด้าน มองหาบริเวณที่ Swing low หรือ Swing high ตั้งแต่ 2 จุดขึ้นไปอยู่ในแนวเดียวกัน
- วาดโซนครอบจุดที่ราคามาทดสอบ แทนการลากเส้นผ่านจุดใดจุดหนึ่ง ใช้จุดทดสอบที่ต่ำสุดและสูงสุดเป็นขอบโซน ในตัวอย่าง โซนแนวรับอยู่ที่ 1.11046-1.11130
- เทียบขนาดโซนกับความผันผวน Average True Range (ATR) คือตัวชี้วัดช่วงการเคลื่อนไหวของราคาโดยเฉลี่ยต่อแท่ง วันที่ 29 ตุลาคม ATR ระยะ 14 วันของ EUR/USD อยู่ที่ 61.9 pip โซนกว้าง 8 pip จึงแคบเมื่อเทียบกับการเคลื่อนไหวในวันปกติ โซนที่กว้างกว่า 1 ATR มาก อาจเป็นระดับราคา 2 ระดับที่แยกจากกัน
- สังเกตเลขกลม ๆ ใกล้เคียง โซนแนวรับอยู่เหนือ 1.1100 เล็กน้อย เลขกลม ๆ มักดึงดูดคำสั่งซื้อขาย ซึ่งจะอธิบายต่อด้านล่าง
- นับจำนวนครั้งที่ทดสอบ แต่อย่าให้น้ำหนักเกินไป การทดสอบเพิ่มแต่ละครั้งบ่งชี้ว่ามีคนจับตาระดับนั้น แต่ก็ใช้คำสั่งที่รออยู่บางส่วนไปด้วย ระดับที่ถูกทดสอบ 5 ครั้งใน 1 สัปดาห์ จึงไม่จำเป็นต้องแข็งแกร่งกว่าระดับที่ถูกทดสอบ 2 ครั้ง
เครื่องมืออื่นก็ใช้ระบุระดับราคาได้ เช่น ค่าเฉลี่ยเคลื่อนที่ (Moving Average) เส้นแนวโน้ม (Trendline) ราคาสูงสุดและต่ำสุดของวันก่อน และระดับการย่อตัวฟีโบนักชี (Fibonacci retracements) ทั้งหมดทำหน้าที่แบบเดียวกัน คือชี้ราคาที่เทรดเดอร์จำนวนมากคาดว่าจะเกิดปฏิกิริยา
ตั้งค่าบน MT4/5
- เส้นแนวนอน: ใน MT5 เลือก Insert > Objects > Lines > Horizontal Line ส่วน MT4 เลือก Insert > Lines > Horizontal Line คลิกระดับที่ต้องการบนกราฟ แล้วดับเบิลคลิกเส้นเพื่อกำหนดราคาให้แน่นอน
- โซน: ใช้รูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า โดยใน MT5 เลือก Insert > Objects > Shapes > Rectangle ส่วน MT4 เลือก Insert > Shapes > Rectangle วาดครอบจากจุดทดสอบต่ำสุดถึงสูงสุด
- ATR: เลือก Insert > Indicators > Oscillators > Average True Range ค่าเริ่มต้นคือ 14 แท่ง ระยะที่สั้นกว่าจะตอบสนองต่อความผันผวนที่เปลี่ยนไปเร็วกว่า ส่วนระยะที่ยาวกว่าจะให้ค่าที่ราบเรียบกว่า
เส้นและสี่เหลี่ยมจะยังปรากฏบนกราฟเมื่อเปลี่ยนกรอบเวลา เว้นแต่คุณจะเปลี่ยนการตั้งค่าการแสดงผล สำหรับพื้นฐานกราฟ ดูคู่มือศูนย์ช่วยเหลือที่ลิงก์ไว้ท้ายบทเรียนนี้
ทำไมแนวรับแนวต้านจึงมีผลต่อราคา
เพราะคำสั่งซื้อขายกระจุกตัวที่ระดับซึ่งเทรดเดอร์จำนวนมากมองเห็น เมื่อราคามาถึง คำสั่งเหล่านั้นจึงส่งผลต่อการเคลื่อนไหว
หลักฐานที่ชัดที่สุดมาจากสมุดคำสั่งซื้อขายจริง Osler ศึกษาคำสั่งปิดสถานะเพื่อจำกัดผลขาดทุน (Stop Loss) และคำสั่งปิดสถานะทำกำไร (Take Profit) เกือบ 9,700 คำสั่ง ที่ส่งผ่านธนาคารซื้อขายเงินตรารายใหญ่ ระหว่างกันยายน 2542 ถึงเมษายน 2543 (New York Fed Staff Report 125) เธอพบว่าคำสั่งไม่ได้กระจายตัวอย่างสม่ำเสมอเลย:
- คำสั่ง Take Profit กระจุกตัวตรงเลขกลม ๆ คำสั่ง Take Profit เพื่อขายที่ 1.1200 คือการขายเมื่อราคาขึ้นมาถึงระดับนั้น จึงมักชะลอหรือทำให้ราคากลับทิศ นี่เป็นเหตุผลหนึ่งที่เลขกลม ๆ ทำหน้าที่เป็นแนวต้านหรือแนวรับ
- คำสั่ง Stop Loss กระจุกตัวเลยเลขกลม ๆ ไปเล็กน้อย: คำสั่งขายเพื่อ Stop Loss อยู่ต่ำกว่าเลขกลม ๆ เล็กน้อย ส่วนคำสั่งซื้ออยู่เหนือขึ้นไปเล็กน้อย เมื่อคำสั่งขายเพื่อ Stop Loss ทำงานต่ำกว่า 1.1100 จะเพิ่มแรงขายให้ตลาดที่กำลังลงอยู่แล้ว นี่เป็นเหตุผลหนึ่งที่ราคามักเคลื่อนไหวเร็วเมื่อทะลุระดับสำคัญ
ความทรงจำของเทรดเดอร์ก็มีส่วน ผู้ที่ซื้อบริเวณแนวรับแล้วเห็นว่าราคายังไม่หลุด มักกลับมาซื้อที่เดิมอีก ผู้ที่พลาดการดีดตัวครั้งก่อนก็รอครั้งถัดไป คำสั่งของแต่ละกลุ่มจึงเพิ่มเข้ามาในการทดสอบรอบใหม่
แนวรับแนวต้านใช้ได้ผลจริงหรือไม่
ได้ผลบางส่วน แต่หลักฐานสนับสนุนน้อยกว่าที่เว็บไซต์เทรดส่วนใหญ่นำเสนอ
งานศึกษาปี 2543 ของ Osler ทดสอบเรื่องนี้โดยตรงที่สุด เธอใช้แนวรับแนวต้านที่บริษัท 6 แห่งส่งให้ลูกค้าทุกเช้า ตั้งแต่มกราคม 2539 ถึงมีนาคม 2541 แล้วตรวจราคาทีละนาทีของคู่ดอลลาร์-มาร์ก ดอลลาร์-เยน และดอลลาร์-ปอนด์ เมื่ออัตราแลกเปลี่ยนแตะระดับที่เผยแพร่ ราคาหยุดเคลื่อนไปตามแนวโน้ม โดยอีก 15 นาทีต่อมายังไม่ทะลุระดับนั้น คิดเป็นสัดส่วน 60.8% ของจำนวนครั้งทั้งหมด ส่วนระดับราคาที่สุ่มเลือก 10,000 ชุด มีสัดส่วนอยู่ที่ 56.2%
ผลลัพธ์นี้มี 3 ประเด็นที่ควรรู้:
- ระดับที่สุ่มขึ้นมาก็ ‘รับราคาอยู่’ มากกว่าครึ่งเช่นกัน ไม่ว่าจะวาดระดับไว้ตรงไหน การที่ราคายังไม่ทะลุเป็นเรื่องที่พบได้ทั่วไป ระดับที่เผยแพร่ให้ผลดีกว่าเฉลี่ยราว 4.6 จุดเปอร์เซ็นต์ แม้มีนัยสำคัญทางสถิติ แต่ส่วนต่างมีขนาดเล็ก
- นักวิเคราะห์มักมองต่างกัน จากการจับคู่ระดับราคาที่เป็นไปได้ระหว่างบริษัท 2 แห่ง มีเพียงประมาณ 30% ที่ตรงกันภายใน 5 จุด และระดับที่หลายบริษัทเห็นตรงกันไม่ได้ให้ผลดีกว่าระดับจากบริษัทเดียวอย่างชัดเจน
- ความได้เปรียบลดลงเมื่อตลาดผันผวนมากขึ้น ในครึ่งหลังของกลุ่มตัวอย่างที่ผันผวนมากกว่า ส่วนต่างไม่มีนัยสำคัญทางสถิติอีกต่อไปในครึ่งหนึ่งของกรณีที่ศึกษา
งานวิจัยการเทรดสกุลเงินด้วยเทคนิคในวงกว้างก็ชี้ไปในทางเดียวกัน Christopher Neely และ Paul Weller แห่ง St Louis Fed สรุปว่า กฎการเทรดทางเทคนิคอย่างง่ายกับอัตราแลกเปลี่ยนดอลลาร์ให้ผลตอบแทนเป็นบวกราว 15 ปี ในช่วงทศวรรษ 1970 และ 1980 “ก่อนที่ผลตอบแทนเหล่านั้นจะหมดไป” ต่อมา กฎที่ซับซ้อนขึ้นให้ผลตอบแทนน้อยกว่าในช่วงเวลายาวใกล้เคียงกัน (Federal Reserve Bank of St. Louis Working Paper 2011-001)
การที่ราคายังไม่ทะลุระดับหนึ่ง ไม่ได้แปลว่าการเทรดจะมีกำไร ต้องนับสเปรด (Spread) หรือส่วนต่างระหว่างราคาซื้อและขาย สลิปเพจ (Slippage) หรือส่วนต่างระหว่างราคาที่คาดกับราคาที่ได้จริง รวมถึงการเทรดครั้งที่ราคาทะลุระดับนั้นด้วย แนวรับแนวต้านเหมาะที่สุดกับหน้าที่ที่ทำได้สม่ำเสมอ คือบอกคุณว่าตลาดเคยตอบสนองตรงไหน และจุดใดที่แนวคิดการเทรดของคุณไม่เป็นไปตามคาด
ทำไมแนวรับจึงกลายเป็นแนวต้าน
เมื่อราคาหลุดโซนแนวรับ เทรดเดอร์ที่ซื้อบริเวณนั้นจะถือสถานะขาดทุน หลายคนจะขายหากราคากลับถึงจุดที่ซื้อ เพื่อออกโดยขาดทุนเล็กน้อยหรือเท่าทุน แรงขายนี้รอรับราคาที่กำลังกลับขึ้นมา พื้นเดิมจึงกลายเป็นเพดาน เหตุผลเดียวกันใช้ในทิศตรงข้ามได้ เมื่อราคาทะลุแนวต้านขึ้นไป
ในตัวอย่าง ยูโรดีดตัววันที่ 12 พฤศจิกายนแล้วหยุดที่ 1.11028 ต่ำกว่าขอบล่างของโซนแนวรับเดิมประมาณ 2 pip จากนั้นราคาลงต่ออีก 105 pip จนถึงราคาปิดวันที่ 16 พฤศจิกายน
การ ‘สลับบทบาท’ นี้เป็นแนวโน้มที่พบ ไม่ใช่กฎตายตัว บางระดับที่ถูกทะลุไม่เคยถูกทดสอบซ้ำ บางระดับก็ถูกทะลุกลับไปอีก งานวิจัยก่อนหน้าที่บทความของ Osler กล่าวถึงยังพบว่า โดยเฉลี่ย การทะลุระดับราคาของสกุลเงินไม่ได้เริ่มแนวโน้มที่เคลื่อนตัวเร็ว เว้นแต่เป็นช่วงที่ตลาดมีแนวโน้มชัดเจนอยู่แล้ว (Curcio และคณะ, 2540)
เทรดเดอร์ใช้แนวรับแนวต้านวาง Stop Loss อย่างไร
การใช้โซนแนวรับแนวต้านที่เป็นรูปธรรมที่สุด คือกำหนดจุดที่แนวคิดการเทรดไม่เป็นไปตามคาด หากคุณซื้อเพราะโซนแนวรับยังรับราคาอยู่ การปิดต่ำกว่าโซนนั้นมากบ่งชี้ว่าเหตุผลในการเทรดหมดไปแล้ว
ตัวอย่างคำนวณ: กำหนดขนาดสถานะรอบโซนแนวรับ EUR/USD สมมติเทรดเดอร์มีเงินในบัญชี $10,000 ซื้อ EUR/USD ที่ 1.1130 วันที่ 29 ตุลาคม ขณะราคาดีดจากโซนแนวรับ และวางแผนเสี่ยง 1% ของบัญชี ($100)
จากนั้นเกิด 2 เหตุการณ์ ซึ่งให้บทเรียนทั้งคู่
- โซนยังรับราคาอยู่ต่ออีก 8 วันซื้อขาย ราคาต่ำสุดวันที่ 29 ตุลาคมอยู่ในโซน และราคาปิดอยู่เหนือโซน 77 pip หากวาง Stop Loss ต่ำกว่าจุดต่ำเดิม 1.1113 เพียง 1-2 pip โดยมองระดับนั้นเป็นเส้นตายตัว คำสั่งจะทำงานในวันนั้นก่อนราคาดีดตัว
- จากนั้นราคาหลุดโซน วันที่ 11 พฤศจิกายน ราคาต่ำสุดลงถึง 1.10826 ต่ำกว่าจุด Stop Loss ที่ 1.1090 ผลขาดทุนเท่ากับ 40 pip × 0.25 ล็อต × $10 = $100 บวกสเปรดและสลิปเพจที่อาจเกิดขึ้น หากไม่มี Stop Loss สถานะเดียวกันนี้ ณ ราคาปิดวันที่ 16 พฤศจิกายนที่ 1.09975 จะขาดทุน 132.5 pip คิดเป็น $331
ระยะเผื่อควรอิงความผันผวน ไม่ใช่ความเคยชิน ระยะคงที่ 10 pip มีความหมายต่างกันมากระหว่าง EUR/USD ซึ่งมี ATR ราว 62 pip ในตัวอย่างนี้ กับทองคำที่มี ATR ระยะ 14 วันช่วงกลางเดือนพฤศจิกายน 2569 ราว $99 ส่วนบทเรียนเรื่องขนาดสถานะของเราอธิบายขั้นตอนคำนวณขนาดอย่างละเอียด และบทเรียนเรื่องการไล่ราคาให้ชน Stop Loss (Stop hunting)ของเราอธิบายว่า เหตุใด Stop Loss ที่วางเลยเลขกลม ๆ ไปเล็กน้อยจึงอยู่รวมกับคำสั่งของคนอื่น
แนวรับแนวต้านต่างจากโซนอุปสงค์อุปทานอย่างไร
ทั้งสองอธิบายแนวคิดเดียวกันจากคนละมุม แนวรับแนวต้านวาดจากจุดที่ราคากลับทิศ คือจุดสูงสุดและต่ำสุดของรอบแกว่ง โดยมักเป็นโซนค่อนข้างแคบ ส่วนโซนอุปสงค์และอุปทาน (Supply and demand) หรือบริเวณแรงซื้อและแรงขาย มักวาดจากฐานก่อนราคาพุ่งออกไปอย่างรวดเร็ว และมักกว้างกว่า ทั้งคู่เป็นการคาดว่าคำสั่งที่ยังไม่ถูกจับคู่รออยู่ที่ใด ไม่ได้มองเห็นสมุดคำสั่งซื้อขายโดยตรง
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อยในการใช้แนวรับแนวต้าน
สรุปประเด็นสำคัญ
- แนวรับคือบริเวณที่ราคาขาลงเคยหยุดลง ส่วนแนวต้านคือบริเวณที่ราคาขาขึ้นเคยชะงัก ทั้งสองเป็นโซน ไม่ใช่เส้น
- หาโซนจากจุดสูงสุดและต่ำสุดของรอบแกว่ง ในกรอบเวลาของคุณและกรอบที่ใหญ่ขึ้น 1 ระดับ แล้วเทียบความกว้างของโซนกับ ATR
- เหตุผลส่วนหนึ่งที่โซนมีผล คือคำสั่งกระจุกตัวที่ระดับซึ่งเห็นได้ชัด Take Profit อยู่ตรงเลขกลม ๆ ส่วน Stop Loss อยู่เลยไปเล็กน้อย
- หลักฐานสนับสนุนมีจำกัด งานศึกษาของ New York Fed พบว่าระดับที่เผยแพร่รับราคาอยู่ได้ 60.8% ของจำนวนครั้ง เทียบกับ 56.2% สำหรับระดับสุ่ม
- แนวรับที่หลุดมักกลายเป็นแนวต้าน ดังที่ EUR/USD แสดงเมื่อ 12 พฤศจิกายน 2569 แต่ไม่ได้เป็นเช่นนั้นเสมอไป
- การใช้งานที่เชื่อถือได้มากที่สุด คือกำหนดจุดที่แนวคิดการเทรดไม่เป็นไปตามคาด แล้วใช้ระยะนั้นคำนวณขนาดสถานะ
บทเรียนที่เกี่ยวข้อง
- 3 ตัวชี้วัดทางเทคนิคที่มือใหม่ควรรู้: ค่าเฉลี่ยเคลื่อนที่ RSI หรือดัชนีความแข็งแกร่งสัมพัทธ์ และ ATR
- คำนวณขนาดสถานะในการเทรดอย่างไร
- เรื่องจริงหรือความเชื่อ: โบรกเกอร์ไล่ราคาให้ชน Stop Loss ของคุณหรือไม่
- กลยุทธ์ London breakout หรือการทะลุกรอบช่วงลอนดอนคืออะไร
- ศูนย์ช่วยเหลือ: วิธีอ่านกราฟบน MT4/MT5
แหล่งข้อมูล
- C. Osler, "Support for Resistance: Technical Analysis and Intraday Exchange Rates", Federal Reserve Bank of New York Economic Policy Review 6(2), กรกฎาคม 2543 (ความถี่การดีดตัว ความเห็นตรงกันระหว่างบริษัท นิยามของ Murphy และ Curcio และคณะ ปี 2540): https://www.newyorkfed.org/medialibrary/media/research/epr/00v06n2/0007osle.html
- C. Osler, "Currency Orders and Exchange-Rate Dynamics: Explaining the Success of Technical Analysis", Federal Reserve Bank of New York Staff Report 125, 2544 ต่อมาตีพิมพ์ใน Journal of Finance 58(5), 2546 (การกระจุกตัวของคำสั่ง Stop Loss และ Take Profit): https://www.newyorkfed.org/medialibrary/media/research/staff_reports/sr125.pdf
- C. Neely และ P. Weller, "Technical Analysis in the Foreign Exchange Market", Federal Reserve Bank of St. Louis Working Paper 2011-001B (ผลตอบแทนจากกฎทางเทคนิคอย่างง่ายในช่วงเวลาต่าง ๆ): https://files.stlouisfed.org/files/htdocs/wp/2011/2011-001.pdf
- ข้อมูล MT5 จาก Fintrix Markets: แท่งเทียนรายวัน EUR/USD (EURUSD) วันที่ 11 กันยายน-17 พฤศจิกายน 2569 ใช้เวลาเซิร์ฟเวอร์ซื้อขาย (UTC+2) โดยเวลาประเทศไทย (UTC+7) เร็วกว่า 5 ชั่วโมง คำนวณ ATR ระยะ 14 วันจากแท่งเทียนชุดเดียวกัน ส่วน ATR ระยะ XAU/USD 14 วัน ใช้แท่งเทียนรายวันจนถึง 16 พฤศจิกายน 2569
นำความรู้ไปใช้จริง
เปิดบัญชีกับ Fintrix Markets หรือเข้าสู่ระบบเพื่อเทรด CFDs ในฟอเร็กซ์ ทองคำ ดัชนี และอื่น ๆ



